Erzurum'un 5 asırlık “1001 Hatim” geleneği

ERZURUM (AA) – Kentte 16. yüzyılda İslam alimi Pir Ali Baba’nın, şehrin afetlerden zarar görmemesi için başlattığı bilinen gelenek, asırlardır devam ediyor.

Her yıl aralık ayının ortalarında başlayıp bir ay boyunca süren gelenek kapsamında, vatandaşlar gece saatlerinde hava sıcaklığının sıfırın altında 10 dereceye kadar düştüğü kentteki 147 camide bir araya gelerek sabaha kadar Kur’an-ı Kerim okuyup dua ediyor.

Okunan hatim sayısının bu yıl 50 binin üzerinde olması bekleniyor. Ayrıca her gün camilerde sabah namazından sonra bir hayırsever tarafından vatandaşlara çorba ikram ediliyor.

İl Müftüsü Rüstem Can, AA muhabirine, Erzurum’un en güzel geleneklerinden birisinin “1001 Hatim” olduğunu söyledi.

Hatim geleneğinin 16 Aralık’ta başladığını ve ocak ayının ikinci haftasındaki cuma namazı öncesi yapılacak hatim duasıyla tamamlanacağını dile getiren Can, şöyle konuştu:

“Elhamdülillah bugün tarihi Ayaz Paşa Cami, İhmal Cami ve diğer 146 camimizde bu güzel gelenek ifa ediliyor. Bütün kardeşlerimiz seher vaktinde gece saat 2-3 gibi camilerimize gelerek sabah namazına kadar Kur’an-ı Kerimlerini okuyor. Kılınan sabah namazının ardından da dua yapılarak evlerine gidiyorlar. Aynı şekilde akşam ve yatsı namazları arasında da Mevla’mızın kelamı doya doya okunuyor ve bir anlamda rahmet olarak gerek Erzurum’umuza, gerekse bu aziz vatanın dört bir köşesine iniyor. Biz biliyoruz ki yüce Mevla’mızın kelamı bizler için bir tebliğ, bildiri ve mektuptur. Elhamdülillah bir ay boyunca Mevla’mızın bu mektubu doya doya okunuyor.”

Can, 1001 Hatim geleneğinin nasıl başladığını şöyle anlattı:

“Pir Ali Baba bu güzel geleneği başlatırken, tabii o zamanda gerek Erzurum’umuzda olsun, gerekse çevre illerde olsun depremeler oluyordu. ‘Biz bu geleneği başlatırsak yüce rabbimizin rahmetidir. Bu rahmetin eseri olarak da inşallah yüce Mevla’mız bu depremlerden, sadece onlardan değil maddi manevi bütün sıkıntılardan bizleri kurtarır’ diye bu güzel geleneği başlatmış ve kesinlikle doğru. Geçen yıl okunan hatim sayısı 50 bini geçmişti. Bu yıl da inşallah sadece Erzurum’umuzda değil bu aziz vatanın dört bir köşesinde hatimler okunuyor.”

Okunan bu hatimlerin Diyanet İşleri Başkanlığının internet sitesinde kendileri için ayrılan bölüme girildiğini anlatan Can, “Bizim cemaatimiz çok ferasetli ve bilgili. Seher vaktinde hava sıcaklığının sıfırın altında 8-9 derece olduğu bir ortamda sıcak yatağından kalkan vatandaşlar, camilerin yolunu tutup Mevlamızın kelamıyla baş başa geliyorlar.” diye konuştu.

Tarihi Ayaz Paşa Cami müezzini Ali Rıza Bağdaş da 17 yıldır tarihi camide görev yaptığını vurgulayarak, “Gece saat 3,5 gibi camiye geliyorum. Camiyi cemaate hazır hale getiriyorum. 1001 Hatim geleneğimiz 500 yılı aşkındır başta bu cami olmak üzere devam ediyor. Her gün okunan hatimlerin ardından bir hayırsever tarafından çevredeki lokantalarda cami cemaatine çorba ikramında bulunuyor.” dedi.

Cami cemaatinden 74 yaşındaki Muhammet Sıddık Keleşoğlu ise hatim geleneğine 60 yıldan fazladır katıldığını ve bir ay boyunca gece saatlerinden sabahın ilk saatlerine kadar Kur’an-ı Kerim okuduklarını söyledi.

Vatandaşlardan 55 yaşındaki Abdullah Keleşoğlu da çocukluk yaşlarından bu yana hatimlere katıldığını belirtti.

Muhabir: Hilmi Tunahan Karakaya